مشخصات پژوهش

صفحه نخست /تحلیل فضایی تغییرات اقلیمی در ...
عنوان تحلیل فضایی تغییرات اقلیمی در ایران
نوع پژوهش مقاله چاپ‌شده
کلیدواژه‌ها تغییر اقلیم، شاخص های فرین، خوشه بندی، ایران
چکیده این پژوهش با هدف تحلیل فضایی تغییرات اقلیمی دما در ایران انجام شد. ابتدا با استفاده از آزمون من-کندال و شیب سن، روند تغییرات شناسایی شد. سپس با استفاده از روش های تحلیل مولفه های اصلی و خوشه بندی، گستره ایران از لحاظ روند تغییرات سالانه شاخص های فرین در چهار خوشه دسته بندی شد. 18 ، 33، 38و 11درصد از ایستگاهها به ترتیب در خوشه های 3 ،2 ،1 و 4قرار گرفتند. شدیدترین روندهای افزایشی در ایستگاههای خوشه یک، که در نواحی پست و کم ارتفاع ایران استقرار دارند رخ داده است. میانگین ارتفاع آنها 535متر است. ایستگاههای خوشه 2روند افزایشی متوسط و ایستگاههای خوشه 3روند افزایشی ضعیفی را تجربه کرده اند. ایستگاههای خوشه 2غالبا در نواحی شمال غرب و غرب ایران استقرار یافته اند، اما ایستگاههای خوشه 3نظم خاصی را از نظر پراکندگی فضایی نشان نمی دهند. ایستگاههای خوشه 4بر خلاف سه خوشه دیگر، روندهای آشکاری را نشان نمی دهند. به طور کلی، نتایج این پژوهش نشان داد که بین عامل ارتفاع و شیب روند شاخص های فرین گرم همبستگی معکوس وجود دارد. یعنی هرچه ارتفاع کاهش می یابد، شیب روند افزایش می یابد. بنابراین ایستگاههایی که در نواحی پست و کم ارتفاع قرار گرفته اند نسبت به نواحی مرتفع، تغییرات اقلیمی شدیدتری را تجربه کرده اند. همچنین تغییرات اقلیمی شاخص های حدی گرم قوی تر از شاخص های حدی سرد و روند افزایش دماهای کمینه بیشتر از دماهای بیشینه است. علاوه بر آن، تعداد شب های گرم با شیب بیشتری نسبت به تعداد روزهای گرم افزایش یافته است
پژوهشگران مهدی صداقت (نفر سوم)، علیرضا صادقی نیا (نفر اول)، سمیه رفعتی الاشتی (نفر دوم)